Angažovana ženska proza u eri Narodnog fronta (1934–1956)

Monografija Angažovana ženska proza u eri Narodnog fronta (1934–1956) dr Stanislave Barać objavljena je kao 49. knjiga jedne od najdugotrajnijih edicija Instituta za književnost i umetnost – Studije i rasprave. Monografija je rezultat desetogodišnjeg istraživanja koje se odvijalo u okviru institutskog odeljenja za proučavanje književne periodike. U kontekstu ukupne književne periodike objavljivane između dva svetska rata u Kraljevini SHS/Jugoslaviji, kao i one koja se pojavljuje u sklopu obnove i izgradnje nove države nakon njega, odnosno u kontekstu ukupne književne produkcije u periodu od 30-ih do 50-ih godina 20. veka, uočen je, izdvojen i analiziran poseban prozni korpus imenovan kao angažovana ženska proza. Monografija je podeljena na dvanest poglavlja. U prva dva odnosno tri poglavlja postavljene se metodološke osnove istraživanja i definisani pojmovi koji se monografijom uvode odnosno reaktuelizuju (angažman, žensko autorstvo, žensko iskustvo, književna levica, strategija Narodnog fronta, sukob na književnoj levici, feminizam Narodnog fronta). U ostalih devet odnosno osam poglavlja – komponovanih po hronološkom i problemskom principu – detaljno je analizirana proza i angažman Nadežde Ilić Tutunović, Milke Žicine, Jelene Bilbije, Mitre Mitrović, Fride Filipović, Mile Dimić i Desanke Maksimović. U skladu sa građom oblikovana je i najšira metodologija u kojoj memoarski i autobiografski zapisi samih autorki i njihovih savremenica postaju okvir za (samo)tumačenje odabranih proznih tekstova, dok se istovremeno koriste konkretniji pristupi feminističke kritike, marksističke analize, teorija socijalne reprodukcije, poetike kratke priče, benjaminovskog amblemskog pripovedanja i pomnog čitanja teksta. Na ovaj način paralelno se prate procesi političke subjektivizacije jedne revolucionarne generacije mladih žena i evolutivni procesi proze koju su tokom jugoslovenske ere Narodnog fronta stvarale i koju su svojim aktivizmom omogućavale. Monografija zato u celini predstavlja i prilog intelektualnoj istoriji, pored toga što je na prvom mestu reč o studiji iz domena istorije književnosti.

Sadržaj monografije (PDF)